Khoa Ngữ Văn

VÈ CÔNG ƠN CHA MẸ

 

Công ơn cha mẹ,

Khó nhọc sinh con.

Nghĩa nặng tày non,

Ân sâu tựa bể.

Gay go đáo để,

Cực khổ muôn phần,

Lấy gì cân cho ngang công đức.

Như trời như đất,

Chín chữ cù lao (1),

Mặt nào tả cho xiết?

Nghĩ đà thắm thiết,

Yêu mến lắm thay!

Từ lúc thọ thai

Đến kì sinh đẻ.

Cưu mang chín tháng.

Mệt nhọc nặng nề,

Mặt mày ủ ê,

Thân hình gầy gọ (2)

Chịu thương chịu khó,

Ăn uống cữ kiêng.

Hôi cơm tanh cả.

Đặt con vào dạ,

Lòng mẹ đi tu

Ngồi đứng, nằm yên,

Giữ cho cẩn thận.

Đêm ngày cầu khẩn,

Cúng cấp linh thần.

Thiên hạ khi sinh,

Thật là nguy hiểm.

Xương chắc ung chuyển,

Mệt đã rã rời;

Ruột đau như xé,

Coi mạng như không.

Con lọt khỏi lòng,

Mụ bà móc miếng (3),

U oa nghe tiếng,

Xiết quá vui mừng!

Cấm cung yêu dấu,

Quý hơn vàng ngọc.

Nâng niu ôm bọc

Bú mớm, dỗ dành;

Bồng ấp năm canh,

Ru hời sáu khắc (4)

Xương mòn ruột thắt,

Trăm đắng nghìn cay.

Uốn nắn chân tay,

Mem cơm đút cháo.

Bên ướt mẹ nằm,

Bên ráo con lăn;

Chăm chút khó khăn,

Dưỡng nuôi trêu trớn (5)

Tập ăn, tập nói,

Hay biết gì thêm,

Mừng thầm trong dạ.

Lẫy đương khóc nũng,

Chiều chuộng hết lòng:

Kiêng mưa, cữ gió,

Quản bao công khó,

Nhiều nỗi đắng cay.

Con cái ăn chơi,

Vui lòng cha mẹ.

Lâm khi chốc ghẻ,

Mụt nhọt tanh hôi,

Đau ốm không chơi,

Phiền lòng cha mẹ.

Chạy thuốc tìm thấy,

Khấn vải khắp nơi,

Cầu con sức khoẻ.

Thương thân cha mẹ,

Cực khổ vì con,

Nhường nhịn miếng ăn,

Lo con no ấm.

Vá may rửa ấm,

Chăm sóc hôm mai,

Đốt một, đốt hai (6)

Lên ba lên bốn.

Tinh thần hao tổn,

Hao tốn quản chỉ.

Hay chạy hay đi,

Sợ xa sợ té,

Xót lòng cha mẹ,

Khi vắng mặt con.

Ra ngồi tựa cửa mà trông,

Không ngoan chơi nhởi,

Dạy dỗ, ngăm nghe,

Tập tu tính hạnh.

Đôi khi quở đánh,

Lòng muốn con nên.

Bắt đầu lớn lên

Sợ ngu sợ dốt

Tìm thầy cho học,

Nhắc như khuyên răn.

Lo sắm lo ăn,

Sắm mua hao phí.

Khuyên con nhất trí,

Định hậu thế nào.

Cáp kì thành trưởng,

Lo định thất gia

Ơn nghĩa mẹ cha,

Biển trời lai láng.

Kiếp nào trả đặng.

Gọi chút đền ơn.

Chỉ biết hết lòng.

Chăm nom, thờ kính.

Nguồn:  Từ VITH, 85-91.

Người số hóa

Tôn Nữ Thái Bảo Trân

Người hiệu đính

Nguyễn Thị Thảo Như