Khoa Ngữ Văn

 

VÈ KÊU GỌI ĐOÀN KẾT CHỐNG PHÁP

 

Vè vẻ vè ve

Nghe vè tất cả Đông Dương:

Nước Nam sức lực hùng cường,

Hồi đô phục quốc, bốn phương anh hùng!

Diệt thù cứu nước việc chung,

Giữ nền độc lập thong dong trăm bề.

Nắm quyền Chính phủ châu phê:

Đồng tâm hiệp lực, sức (1) về quê hương,

Dẫu cho máu đổ đầy đường,

Đồng tâm hiệp lực (coi thử) Tây hơn thế nào?

Tây sang lao lí đoạ đày,

Trên tám mươi năm chẵn, mới đổi thay nước nhà.

Năm nay, gà đá trứng gà (2)

Hư hao đố bề cũng vi Việt gian.

Xảy ra Nam Bộ rộn ràng,

Cũng vì lũ nịnh đem đàng cho Pháp, Anh!

Gây ra cơ sự chiến tranh,

Việt Minh đổ máu lưu danh muôn đời.

Quyết làm cho Anh, Pháp rụng rời,

Đem xương với máu phụng thờ nước non.

Nông dân cứ việc ăn làm,

Để thanh niên, phụ nữ thọ cam (3) nước nhà.

Ai mà tài cán cử ra,

Giữ nền độc lập, nước nhà yên vui.

Quản chi súng bắn đì đùng,

Mình dùng gươm giáo vẫy vùng cứ hơn.

Ai ơi giữ dạ keo sơn,

Quyết đồng tâm hiệp lực, Tây hơn thế nào?

Nguồn:

Từ Sổ tay sưu tầm VHDG của người viết, chép năm 1990, tại xã Vinh Phú, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế.

Bài vè ra đời khoảng 1945 – 1946.

Chú thích:

(1) Sức: (chính quyền) truyền lệnh cho cấp dưới hay nhân dân bằng văn bản.

(2) Gà đá trứng gà: có khả năng liên quan đến năm Dậu (Ất Dậu, 1945), bởi con vật biểu trưng của “dậu” là gà – nghĩa khái quát: tàn hại chính cật ruột của mình; nghĩa hàm ấn: chỉ việc người trong nước bức hại lần nhau (cũng có thể có ẩn ý khác, như chỉ các nước thực dân, đế quốc xâu xé lẫn nhau).

(3) Thọ cam: nhận chịu trách nhiệm.

Người số hóa

Tôn Nữ Thái Bảo Trân

Người hiệu đính

Nguyễn Thị Thảo Như