Khoa Ngữ Văn

 

11. BẠT HỔ BỊ BẠT TẠI

 

Trong một buổi diễn tuồng đầu xuân tại rạp Bắc Hòa, Mệ Đực

(biệt danh là “Mệ tàu bay”) cầm trống chầu. Khi cầm trống chầu, mệ

Đực có tính, hễ khoái chí thì thưởng tiền không tiếc, nhưng nghe diễn viên hát sai thì tức giận khôn cùng.

Lớp tuồng đang diễn gặp lúc Bạt Hổ (do Cửu Thẻ đóng) nói với Đình Long:

• Sóng lao xao mặt nước,

           Khói mù mit túi trời;

           Thưa cùng yêng

           Thằng ni không phải con nhà tông đâu mà thương mà khóc.

           Quả quỷ hiện bào thai,

            Nên sinh điềm quái dị!

Vừa lúc đó, nàng Mai Xuân, vợ Bạt Hổ, chạy ra níu giáp chồng, sợ chồng đuổi theo Mai Hương, vợ Đình Long. Trong lúc khẩn cấp, Bạt Hồ vội làm bộ cắt giáp, hất vợ ra, nói lối:

• Ngặt nên quá ngặt,

           Nghèo rất đỗi nghèo!

           Cắt giáp nọ mau mau,

           Theo tặc nhân chóng chóng!

Mất đà, Mai Xuân ngã xuống ngựa, Bạt Hổ phi ngựa chạy thẳng

Thấy vậy, Mệ tàu bay gõ vào tang trống cắc cắc (2) , rồi bỏ dùi trống, nhảy lên sân khấu vào hậu trường, lôi Bạt Hổ bốp mấy bốp, nói:

– Mi* coi thường người ta không biết tuồng răng mà hát với diễn như rứa ! Vợ bổ lăn chiêng dưới đất mà cứ chạy thẳng, không ngoái lại một chút xem vợ thương tích ra răng, cứ “theo tặc nhân”. Tặc nhân cái con khỉ!

Cửu Thẻ nín lặng, chịu lỗi. Thực tình Cửu Thẻ chỉ hát khác đi hai từ so với kịch bản: “xao xao” thành “lao xao”, “mịt mịt” thành “mù mịt’, mà về mặt nghĩa cũng chẳng sai lệch bao nhiêu. Duy lỗi không ngoái lại nhìn vợ ngã ngựa thì đúng là một sơ suất khó thể bỏ qua.

Nguồn:

TKTTH 431-432.

Văn bản đã được sửa chữa.

Chú thích:

(1) Rạp Bắc Hòa cạnh chùa Diệu Đế, ở đường Bạch Đằng ngày nay.

(2) Gõ vào tang trống là dấu hiệu tỏ ý không tán thành (hoặc khiển trách).

 

Người số hóa: Nguyễn Lương Minh Ngọc.

Người hiệu đính: Nguyễn Thị Thảo Như